Γιατί, ενώ είμαστε περισσότερο συνδεδεμένοι από ποτέ, όλο και περισσότεροι άνθρωποι αισθάνονται μόνοι;

Σε έναν κόσμο όπου η επικοινωνία βρίσκεται κυριολεκτικά στην παλάμη του χεριού μας, η μοναξιά εξελίσσεται σε ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικά ζητήματα της εποχής. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, οι εφαρμογές επικοινωνίας και η ψηφιακή καθημερινότητα υπόσχονται διαρκή σύνδεση. Ωστόσο, η πραγματική ανθρώπινη επαφή φαίνεται να γίνεται όλο και πιο πολύτιμη.

Η αντίφαση είναι εντυπωσιακή: μπορούμε να επικοινωνήσουμε μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα με κάποιον που βρίσκεται στην άλλη άκρη του πλανήτη, αλλά δυσκολευόμαστε ολοένα περισσότερο να δημιουργήσουμε ουσιαστικές σχέσεις στην καθημερινότητά μας.

Μια παγκόσμια κοινωνική πρόκληση

Η μοναξιά δεν αφορά αποκλειστικά τους ηλικιωμένους ή τους ανθρώπους που ζουν μόνοι. Επηρεάζει ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών, κοινωνικών τάξεων και επαγγελματικών διαδρομών.

Νέοι άνθρωποι, εργαζόμενοι με έντονους ρυθμούς ζωής, γονείς αλλά και άτομα με ευρύ κοινωνικό κύκλο μπορεί να βιώνουν συναισθηματική απομόνωση.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει αναδείξει την κοινωνική απομόνωση και τη μοναξιά σε σημαντικά ζητήματα δημόσιας υγείας, υπογραμμίζοντας τη σημασία των ανθρώπινων σχέσεων για την ευημερία.

Τα social media αντικαθιστούν την πραγματική επαφή;

Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο γνωριζόμαστε, επικοινωνούμε και διατηρούμε σχέσεις.

Μια φωτογραφία, ένα σχόλιο ή ένα μήνυμα μπορούν να δημιουργήσουν την αίσθηση συμμετοχής σε μια κοινωνική πραγματικότητα. Ωστόσο, η ψηφιακή αλληλεπίδραση δεν ταυτίζεται απαραίτητα με τη συναισθηματική εγγύτητα.

Η συνεχής έκθεση στις ζωές των άλλων μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, να ενισχύσει τις συγκρίσεις, την ανασφάλεια και την αίσθηση ότι όλοι οι υπόλοιποι ζουν μια πιο γεμάτη ζωή.

Το πρόβλημα, επομένως, δεν είναι η τεχνολογία αυτή καθαυτή, αλλά ο τρόπος με τον οποίο επιλέγουμε να τη χρησιμοποιούμε.

Η επιστροφή στην ανθρώπινη επικοινωνία

Ίσως η λύση να βρίσκεται σε απλές καθημερινές πράξεις: μια συνάντηση χωρίς κινητά τηλέφωνα, ένας καφές με έναν φίλο, η συμμετοχή σε μια κοινωνική ή πολιτιστική δραστηριότητα, η δημιουργία νέων σχέσεων.

Οι πόλεις, οι πολιτιστικοί χώροι, οι εθελοντικές οργανώσεις και οι τοπικές κοινότητες μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στη δημιουργία πραγματικών ευκαιριών κοινωνικής σύνδεσης.

Η ανάγκη για επικοινωνία δεν είναι καινούργια. Αυτό που αλλάζει είναι οι συνθήκες μέσα στις οποίες προσπαθούμε να την ικανοποιήσουμε.

Το πραγματικό ζητούμενο

Ίσως η μεγαλύτερη πολυτέλεια του σύγχρονου ανθρώπου να μην είναι η πρόσβαση στην τεχνολογία, τα ταξίδια ή η επαγγελματική επιτυχία.

Ίσως να είναι να έχει ανθρώπους με τους οποίους μπορεί να μοιραστεί τον χρόνο, τις σκέψεις και τις εμπειρίες του.

Γιατί τελικά, η κοινωνία δεν χρειάζεται απλώς περισσότερες συνδέσεις. Χρειάζεται περισσότερες ουσιαστικές σχέσεις.

πηγή: Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) – Commission on Social Connection